MMEGI WA SEIPONE         
(Go tšwa go Business Insider, 02.03.2020 ka Shayanne Gal)

Dipego tša kgauswi tšeo di laeditšego go hlatloga ga palo ya batho bao ba fetetšwego ke twatši ya corona, go ya ka ditsebi, di laetša gore twatši ye e ka ba e phatlalatšwa ke batho bao le go tseba gore ba fetetšwe ke twatši ba sa tsebego. Batho ba ba ya godimo le tlase fao ba kopanago le batho ba bantši ntle le go lemoga gore ba fetetšwe. Ba re fao ba itemogago ka dika goba ba lemogwago ka morago ga diteko, ya ba ba šetše ba feteditše batho ba bantši. Karolo ya bothata bjo e dirwa ke gore twatši ye e phela nako e telele. Go thwe twatši ye e kgona go phela go thoma ka diiri tše tloga go diiri tše tharo (3) go iša go matšatši a šupago (7).

Twatši ye e phatlalatšwa ka mokgwa wa marotholotšana a mare ao thantshogago ge motho a gohlola goba a ethimola. Phetetšo e hlolega ge marotholotšana a a ka wela ka ganong, mahlong goba ka dinkong tša batho bao ba lego kgauswi. Gape motho a ka fetelwa ke twatši ka go kgwatha selo goba felo fao go nago le twatši ke moka a swara molomo, mahlo goba nko. Gore na twatši e phela nako e kaakang, go laolwa ke phišo, monola goba mohuta wa selo seo e wetšego godimo ga sona.

Bafatišiši (researchers) ba humane gore godimo ga pampiri ya go gatiša goba thišu, twatši e nyamelela mo nakong ya diiri tše tharo (3). Go tšea matšatši a mabedi gore twatši e nyamelele mo godimo ga boya le mašela. Twatši e nyamelela ka morago ga matšatši a mane godimo ga galase le tšhelete ya pampiri. Fao twatši e humanwego e phela nako e telele go fetišiša ya matšatši a šupago (7), ke godimo ga tšhipi ya go se ruse (stainless steel) le polasetiki. Sa go tlaba bafatišiši ke gore twatši e humanwe e sa phela ka morago ga matšatši a šupago godimo ga bokantle bja diširadifahlego tša kalafo tšeo di dirišwago ke dingaka le baoki.

Magareng ga tše dingwe, diphatišišo tše di laetša gore go bonolo go phatlalatša twatši ye ntle le go lemoga. Go rena ba go adimana goba go šielana diaparo, go bonolo go fetelwa ke twatši yeo e lego godimo ga diaparo yeo e ka phelago go iša go matšatši a mabedi. Go gohlolela goba go ethimolela godimo ga tafola ya dijo, sinki ya go hlatswa dibjana ga motho yo a fetetšwego ke twatši, go ka thuša go phatlalatša ditwatši go bao ba swarago tafola goba sinki. Ya go tšhoša ke ye ya gore twatši e ka fetša matšatši a mane godimo ga tšhelete ya pampiri. Matšatši a mane (4) godimo ga tšhelete ya pampiri? Hei, gape yeo ya tšhelete ke bothata! Ge twatši ye e phela matšatši a go iša go a šupago godimo ga polasetiki, go ya go reng ka rena re gelelago meetse ka metomo ya dipolasetiki mola re šielana metomo yeo?

Leswena la twatši ya corona yeo e hlolago bolwetši bja Covid-19 le tsene ka gae gomme le re re phele re ntšhitše mahlo dinameng.

The Unesco has declared the decade 2022-2032 as the International Decade of the Mother Tongue to promote and preserve indigenous languages. In the wake of the Coronavirus outbreak, Mukurukuru Media has partnered with Sepedi newspaper Seipone to help ensure crucial messages related to Covid-19 reach even those who cannot read English. 

By admin

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *